Medhouse 6.09.2017-30.06.2018
Tresna - jesienny wypoczynek
Eko Okna
ładowanie...

14 grudnia 2017

Imieniny:

ładowanie...

złóż życzenia

Znak zodiaku: Strzelec
sprawdź horoskop

Ogłoszenia:
  1. Motoryzacja
  2. Nieruchomości
  3. Lokale
  4. Mieszkania
  5. Handel
  6. Usługi
  7. Finanse
  8. Zdrowie i Uroda
  9. Praca
  10. Różne
  11. Dodaj ogłoszenie
13.12.2017
3
Władze rozważały wprowadzenie go już w sierpniu 1980 roku. Do końca grudnia na listach osób przewidzianych do internowania na terenie całej Polski znalazło się 12 901 osób.
13.12.2017
1
13 grudnia o godzinie 17 na terenie Zespołu Szkolno-Przedszkolnego nr 3 im. Jana Pawła II odbędzie się świąteczny kiermasz dla Emilki. Do zlicytowania będzie wiele ciekawych przedmiotów.
13.12.2017
0
Nakaz natychmiastowego opuszczenia mieszkania, zakaz zbliżania się do żony i dzieci, a także kontaktowania się z nimi to środki jakie zastosował prokurator wobec 42-latka z Żor, który od dwóch lat znęcał się nad najbliższymi.
13.12.2017
0
Robert R., były szkoleniowiec i wiceprezes klubu sportowego Judo Koka w Jastrzębiu-Zdroju, usłyszał dziś wyrok. Sąd okręgowy skazał go na 6 lat więzienia i na 7 lat zakazał mu pracy z młodzieżą.
08.12.2017
0
Dobra wiadomość dla kierowców! W czwartek, 14 grudnia, około godziny 8.00 zostanie otwarta przebudowana ulica Kotucza (DK 78). W tej chwili trwają ostatnie prace porządkowe, wykonywane jest oznakowanie poziome, rozpoczęły się też ostatnie testy sygnalizacji świetlnej
12.12.2017
1
Dzieje pierwszej parafii rybnickiej cz. 13
25.05.2017   Rybnik, Region   Historia   Wydanie: 2017/21 (3119)

Papież Pius IX przywrócił obowiązek płacenia świętopietrzaDziesięciny i świętopietrze – skąd się wzięły, jakie były, ile z tego tytułu odbierała parafia rybnicka. W poprzednim odcinku pisaliśmy o dziesięcinach, dziś o świętopietrzu, jak też o szczegółach dziesięciny.

Dziesięcina to, jak już pisaliśmy, obowiązkowa danina dziesiątej części dochodów na rzecz Kościoła. Świętopietrze natomiast, zwane też opłatą pogłowną, denarem świętego Piotra albo z niemieckiego petersgroschen, to nazwa daniny płaconej przez państwa katolickie na rzecz Stolicy Apostolskiej. W Polsce historia świętopietrza zaczęła się około 990 roku za rządów Mieszka I (około 922, panował w latach 945-992), który wydał dokument powierzający państwo polskie opiece Stolicy Apostolskiej.

Najpierw władcy

Przez pierwsze wieki po ustanowieniu tej daniny świętopietrze płacili władcy i dopiero od około XI wieku obciążenia te przerzucono bezpośrednio na ludność. Z zachowanych danych wynika, że w 1447 roku parafie rybnicka i wodzisławska, które należały wówczas do dekanatu żorskiego, płaciły świętopietrze w wysokości 17 skojców. Natomiast najludniejsza parafia z siedzibą dziekana obejmująca Żory płaciła świętopietrze w wysokości jednej grzywny, czyli 24 skojców. Zgodnie z ustalonym zwyczajem drobną część tej sumy zatrzymywał proboszcz jako rekompensatę za trud jej ściągania od parafian, pozostała część przekazywana była dziekanowi, a ten z kolei biskupowi itd.

Kiedy w wyniku reformacji w pierwszej połowie XVI wieku protestanci w coraz większym stopniu zaczęli dominować nad wspólnotami katolickimi, świętopietrze poszło w zapomnienie i ostatecznie po 1555 roku całkowicie zaprzestano płacenia i odprowadzania tej daniny. Nie trwało to jednak długo, bo już w XVII wieku parafian obciążono inną daniną, którą zatrzymywał proboszcz dla siebie w zamian tej drobnej części, jaką dawniej otrzymywał jako rekompensatę za ściąganie świętopietrza. Stan taki trwał prawie trzy wieki.

Z woli papieża

Dopiero papież Pius IX (1792-1878, Ojciec Święty od 1846) w opublikowanej 5 sierpnia 1871 roku encyklice "Saepe Venerabilis" nakazał wznowić ten prastary zwyczaj wsparcia finansowego Stolicy Apostolskiej, z którego wpływy przeznaczano wyłącznie na cele dobroczynne. W obecnych czasach wierni Kościoła katolickiego raz w roku przeprowadzają zbiórkę na świętopietrze w formie dobrowolnych datków, które zbierane są w kościołach w niedzielę najbliższą dacie 29 czerwca. W tym bowiem dniu Kościół obchodzi uroczystość liturgiczną Świętych Apostołów Piotra i Pawła.

Józef Kolarczyk

Ile płacili kmiecie z wiosek należących do parafii
Dziesięcina, jak już wspominaliśmy, było daniną na Kościół. Ile płacili gospodarze z wiosek należących do parafii rybnickiej? Niewiadom: do połowy XVI wieku ośmiu kmieci z Niewiadomia odprowadzało dziesięcinę w snopkach. W drugiej połowie XVI wieku panowie Niewiadomscy zawarli umowę z księdzem Sebastianem Kaszką (proboszcz 1560-1570), w myśl której każdy z czterech panów płacił po 9 groszy (w sumie 1 talar). Niedobczyce: 20 kmieci odprowadzało 20 ćwiertni żyta i tyle samo owsa. W 1685 roku wymienia się tu 22 chłopów uiszczających dziesięcinę. Kamień: od 14 gospodarstw należało się 7 ćwiertni żyta i tyle samo owsa. Danina jednak była mniejsza, gdyż w 1679 roku ostały się we wsi tylko cztery czynne gospodarstwa. W 1685 roku z folwarku utworzonego z czterech porzuconych gospodarstw proboszcz otrzymywał po 2 ćwiertnie żyta i tyle samo owsa. Ponadto dziewięciu chłopów i młynarz zobowiązani byli do uiszczania dziesięciny w snopach. Radoszowy: od 10 kmieci należało się 5 ćwiertni żyta i tyle samo owsa, ponieważ jednak z niewiadomych przyczyn wszyscy chłopi uciekli ze wsi, rolę uprawiało dwóch szlachciców i młynarz. Jeszcze przed 1679 roku osadzono tam pięciu chłopów, zaś z reszty pól utworzono folwark, z którego dziedzic Schwellegreber dawał 3 wiertele żyta i tyle samo owsa. Z drugiego folwarku pana Dzierżanowskiego proboszcz otrzymywał 4 wiertele żyta i tyle samo owsa.
Smolna: według protokołu z 1679 roku każdy z 10 kmieci miał oddać po pół korca i tyle samo owsa. Jejkowice: 25 kmieci oddawało 12,5 ćwiertni żyta i tyle samo owsa. W 1685 roku gospodarzyło tam 11 kmieci, którzy oddawali dziesięcinę tej wielkości, oraz 11 zagrodników, z których każdy płacił po 4 czeskie. Chwałęcice: każdy z 16 kmieci dawał po pół ćwiertni owsa młóconego. Od roli ciągnącej się w stronę Rybnika proboszcz otrzymywał dziesięcinę snopową. Orzepowice: każdy z 13 kmieci dawał po pół ćwiertni owsa młóconego, w sumie 6,5 ćwiertni. Ponadto każdy uiszczał dziesięcinę snopową. Golejów: każdy z siedmiu gospodarzy dawał po pół ćwiertni owsa młóconego, ponadto z folwarku proboszcz otrzymywał dziesięcinę snopową, jednak w roku 1685 już nic nie dostawał. Ochojec: od 5 kmieci proboszcz otrzymywał po pół ćwiertni owsa młóconego. Dziesięciny snopowej gospodarze nie chcieli płacić. Wielopole: każdy z siedmiu kmieci odprowadzał po pół ćwiertni owsa. Ponadto z pól zwanych Łaza lub Łazarskich i folwarcznych proboszcz otrzymywał dziesięcinę snopową, a za farny dziesiątek po 4 czeskie.
Książenice: od 11 siodłaków należało się 5 i pół ćwiertni żyta i tyle samo owsa, a zamiast dziesięciny snopkowej 3 reńskie i 6 kur. Jankowice: od 11 chłopów proboszcz dostawał po 2 wiertele owsa, w sumie 5 i pół ćwiertni. Przegędza: każdy z dziewięciu gospodarzy oddawał po 2 wiertele owsa (w sumie 4 i pół ćwiertni). Chwałowice: od siedmiu gospodarzy proboszcz otrzymywał 3 i pół ćwiertni owsa, 5 pozostałych gospodarzy dziesięciny nie uiszczało. Ponadto należała się proboszczowi dziesięcina snopowa z pól Podrubiczyn, Walkowy, na Koczybowym i z pól szlachciców. Ligota: od 13 gospodarstw kmiecych należało się 6 i pół ćwiertni owsa sypanego, dziesięcina snopowa, a za farny dziesiątek 2 talary. Michałkowice: w 1679 roku od siedmiu kmieci proboszcz dostawał 3 i pół ćwiertni owsa. W 1685 roku było już w tej wsi 15 gospodarstw. Radziejów: zamiast dziesięciny każdy z chłopów miał przywieźć na plebanię jeden wóz drzewa z lasów dominialnych i wpłacić po 1 groszu. Popielów: chłopi również byli zwolnieni od dziesięciny, jednak mieli takie same obowiązki, jak w Radziejowie. Zebrzydowice: w 1679 roku gospodarze dawali po 2 kury, natomiast w 1685 roku pan Niewiadomski płacił za dziesiątek uprawianej roli 4 grosze srebrne, z pola zwanego Murzyna 2 grosze srebrne, a od dziedziny dawał 10 kur.

Dodaj komentarz

Komentarze

* - pole wymagane

Xy 2017-05-26 11:13:11
Opłaty na Kościół
A z resztówki na dobroczynność można kupić Mercedesa albo Bentleya.
Czytaj także
pokaż więcej
e KULTURA
Rybnik. Miasto z ikrą
Możesz ten artykuł oznaczyć jako przeczytany
LEON
Praca w Niemczech
Nasza sonda
W tym roku choinka w Twoim domu będzie:




Tresna
43322,44925,44924,44916,44913,44885,44909,44922,44921,44920,44918,44917,44908,44907,44906,44905,44904,44903,44902,44898,44897,44896,44895,44894,44893,44892,44891,44890,44889,44888,44887,44912,44911,44910,44901,44900,44877,44821,44773,44733,44681,44878,44822,44775,44736,44735,44450,44340,44173,43982,43745,41464,41185,41139,41093,40871,44529,44441,44407,44342,44279,35489,35311,35310,30320,28101