GumiSil
Eko-Okna
Medhouse 6.09.2017-30.06.2018
Ostoja - Domki nad morzem
Eko-Okna 2
GumiSil
Medhouse 6.09.2017-30.06.2018
Ostoja - Domki nad morzem

23 czerwca 2018

Imieniny:

ładowanie...

złóż życzenia

Znak zodiaku: Rak
sprawdź horoskop

Ogłoszenia:
  1. Motoryzacja
  2. Nieruchomości
  3. Lokale
  4. Mieszkania
  5. Handel
  6. Usługi
  7. Finanse
  8. Zdrowie i Uroda
  9. Turystyka
  10. Praca
  11. Szukam pracy
  12. Różne
  13. Dodaj ogłoszenie
Ksiądz Marek Bernacki obejmuje rybnicką bazylikę! Dotychczasowy proboszcz ksiądz Grzegorz Olszowski został biskupem pomocniczym. Właśnie dowiedzieliśmy się, że ksiądz Marek obejmuje probostwo bazyliki!
21.06.2018
0
Śląscy policjanci rozbili zorganizowaną grupę przestępczą zajmującą się czerpaniem korzyści majątkowych z prostytucji.
21.06.2018
2
Ojciec Święty Franciszek mianował księdza prałata Grzegorz Olszowskiego biskupem pomocniczym archidiecezji katowickiej. Od 2014 roku był proboszczem parafii pw. św. Antoniego Padewskiego w Rybniku. 1 stycznia został także dziekanem rybnickiego dekanatu.
13.06.2018
0
Równa i ładna ścieżka rowerowa biegnącą wzdłuż ulicy Raciborskiej idzie do rozbiórki. Choć rowerzyści raczej na jej stan nie narzekają, to urzędnicy wymyślili, że zrobią im jeszcze ładniejszą drogę, tyle że z asfaltu. I wydadzą na ten cel lekką ręką ponad 3 miliony złotych!
08.06.2018
18
W ciągu kilku godzin stracili dorobek całego swojego dotychczasowego życia. Ogień niemal doszczętnie zniszczył ich nowy, wymarzony dom, do którego mieli się wprowadzić już za dwa tygodnie! Okazało się, że budynek trzeba rozebrać! - Jesteśmy młodzi i zdrowi, mamy po dwie ręce... Zbudujemy nowy dom, dokładnie taki sam – mówi z nadzieją pani Agata.
29.05.2018
4
Pełna publiczności sala wysłuchała opowieści etnolożki Danuty Onyszkiewicz o swoim pradziadku wujecznym Bronisławie Piłsudskim, wybitnym etnografie i antropologu. Rozmowę z rodzoną prawnuczką marszałka Józefa Piłsudskiego przeczytacie w środowych „Nowinach”.
04.05.2018
0
Kotewka i marsylia, rybnickie osobliwości cz. 2
17.05.2017   Region   Historia   Wydanie: 2017/20 (3118)

Botanik Emanuel CzmokKotewka to znana roślina, ponieważ wizerunek jej listka znajduje się w herbie miasta. O marsylii jednak mało kto słyszał, tymczasem w stawie w Rybnickiej Kuźni znajdowało się jedno z jej nielicznych stanowisk w Europie! Dziś ciąg dalszy opowieści o przyrodniczych ciekawostkach.

 

W książce Andrzeja Czudecka (1901-1968) pt. "Osobliwości i zabytki przyrody województwa śląskiego", wydanej w 1929 roku w Krakowie przez Państwową Radę Ochrony Przyrody czytamy między innymi, że marsylia żyła w stawie już od dawna, jednak przed trzema laty z powodu wyschnięcia stawu znikła zupełnie. Ponownie pokazała się dopiero rok temu (1928), po wyszlamowaniu stawu i przywróceniu go do stanu pierwotnego. Podczas wizytacji tego stanowiska przez autora w 1929 roku roślina pomyślnie rozrastała się na trzech miejscach stawu zajmując niewielkie powierzchnie około 9 m kw., 4 m kw. i 2 m kw.

Podobną informację odnajdujemy w sprawozdaniu Śląskiego Wojewódzkiego Komitetu Ochrony Przyrody w Katowicach autorstwa L. Rygorowicza, opublikowanym na łamach miesięcznika "Ochrona Przyrody" nr 10 z 1930 roku:" Marsylia czworolistna ma swoje jedyne stanowisko w Polsce na stawie należącym do Zakładu dla Umysłowo Chorych w Rybniku. Rośnie ona tam na powierzchni około 16 m2, w niewielkiej stosunkowo liczbie osobników. Opieka jej jest zapewniona, bo o jej utrzymanie stara się troskliwie tamtejsza dyrekcja zakładu w osobie pp. Wiendlochy oraz Sołtysa i informuje o niej stale konserwatora okręgowego przy urzędzie wojewódzkim; toteż nic tej paproci nie zagraża. W lipcu przedstawia się ona bardzo okazale; jest to najlepszy czas na jej obserwację. W czasie corocznego czyszczenia stawu pozostawia się tę część, gdzie marsylia rośnie, zawsze nienaruszoną."

Próba odtworzenia

W Popularnej Encyklopedii Powszechnej pod hasłem "marsylia" znajdujemy wyjaśnienie: "Marsylia (Marsilea), paproć z rodziny marsyliowatych, ok. 70 gatunków występujących głównie w Afryce i Australii; w Polsce 1 gatunek – marsylia czterolistna (Marsilea quadrifolia), roślina niezwykle rzadka, rosnąca w płytkich wodach, chroniona; spotykana czasem w uprawie w paludariach." W latach pięćdziesiątych XX wieku oficjalnie uznano marsylię za w Polsce wymarłą, gdyż nie zachowało się żadne stanowisko w warunkach naturalnych. W połowie lat dziewięćdziesiątych wieku przystąpiono do prób odtworzenia tego gatunku.

W Centrum Dziedzictwa Przyrody Górnego Śląska pod kierunkiem dr. Jerzego Paruzela i Renaty Bula opracowano program pełnej restytucji marsylii czterolistnej na Górnym Śląsku. Z tych względów oczy naukowców ponownie skierowały się w stronę Rybnickiej Kuźni. Mozolne badania przyprowadziły botaników do ostatniego stanowiska wymarłej paprotki, które mogli obejrzeć już tylko na starych mapach. Zdaniem naukowców lustracja tego miejsca, gdzie istniało stanowisko marsylii czterolistnej miała istotne znaczenie we wdrażaniu opracowanego programu i planowanej restytucji tej unikatowej rośliny.

Znaleźli i rozmnożyli

Niespodziewanie w 1973 roku odnaleziono naturalne stanowisko w płytkich przybrzeżnych wodach Jeziora Goczałkowickiego. Wszystkie wykopano i przekazano do Ogrodu Botanicznego w Warszawie, skąd po namnożeniu część roślin trafiła do arboretum w Bolestraszycach, a stamtąd do zbiorników wodnych w okolicach Puław. Ostatnia naturalna ostoja pięknej marsylii na Jeziorze Goczałkowickim bezpowrotnie została zniszczona, obecnie w Polsce rosną tylko egzemplarze pochodzące z hodowli w Bolestraszycach.

Józef Kolarczyk

Nasi dawni przyrodnicy
Richard Fritze (6.11.1841 Rybnik – 22.04.1903). Aptekarz w Rybniku, od 1883 roku właściciel majątku ziemskiego w Rydułtowach, botanik amator specjalizujący się zwłaszcza w mszakach. 14 października 1871 w stawie w Rybnickie Kuźni odkrył marsylię czterolistna. Przez pewien czas stał na czele Schlesischer Botanischer Tauschverein zbierał okazy na Górnym Śląsku, w Tatrach, później też w Norwegii, na Bałkanach, w Hiszpanii, na Maderze i na Wyspach Kanaryjskich.
Alois Juliusz Werner (1.07.1887 Krzyżkowice, pow. prudnicki – 21.01.1917). Od 1907 nauczyciel w Starych Gliwicach, w latach 1908-14 zbierał okazy roślin na niemal całym Górnym Śląsku. W 1913 opisał nowy podgatunek dziewanny drobnokwiatowej (Verbascum thapsus subsp. Silesiacum). Uporządkował i opisał znajdujący się w Muzeum Górnośląskim w Gliwicach zielnik Erdmanna Richtera. Po wybuchu pierwszej wojny światowej został powołany do armii i zginął na froncie.
Emanuel Czmok (15.10.1867 Żerniki k. Gliwic – 13.06.1934 Gliwice). Starszy mistrz odlewniczy w gliwickiej hucie, później pracownik dyrekcji Kopalń Królewskich w Zaborzu. Zajmował się florą nieużytków poprzemysłowych i zmianami w górnośląskiej florze pod wpływem gatunków obcych, sporządzał rejestry pomników przyrody ożywionej i nieożywionej, zbierał też i opracowywał materiały etnograficzne – pieśni, bajki, legendy i anegdoty.

Józef Kolarczyk
Dodaj komentarz

Komentarze

* - pole wymagane

Brak komentarzy
Czytaj także
pokaż więcej
e KULTURA
Rybnik. Miasto z ikrą
Możesz ten artykuł oznaczyć jako przeczytany
Praca w Niemczech
Tresna
Nasza sonda
Kto wygra Mistrzostwa Świata w piłce nożnej w Rosji?






43252,46038,46030,45968,45932,45872,45711,46043,46041,46040,46039,46013,46037,46036,46035,46032,46033,46031,46029,46028,46034,46027,46026,46024,46023,46022,46019,46018,46012,46011,46010,45980,45979,45978,45900,45899,45963,45917,45883,45841,45795,45964,45918,45884,45842,45812,44450,44340,44173,43982,43745,41464,41185,41139,41093,40871,44529,44441,44407,44342,44279